Quả si rô từng được trồng ven bờ rào ở các tỉnh miền Tây nhưng ít người biết tới nay trở thành đặc sản được nhiều người ưa chuộng. Hình ảnh những chùm quả nhỏ xinh, căng mọng, chuyển màu từ xanh sang hồng rồi đỏ tím bắt mắt không chỉ gây tò mò mà còn khiến nhiều người thích thú, đặc biệt là giới trẻ khi trải nghiệm hái và thưởng thức cùng muối ớt.
Cây si rô có tên khoa học là Carissa carandas, thuộc họ trúc đào, có nguồn gốc từ Ấn Độ và Indonesia. Đây là loại cây thân gỗ nhỏ, dạng bụi, cao khoảng 2–4m, sống lâu năm và có nhiều cành nhánh với gai nhọn. Chính đặc điểm này khiến cây thường được trồng làm hàng rào bảo vệ.
Khi được chế biến thành các sản phẩm như nước si rô, mứt, hay rượu, loại quả này lại mang đến hương vị thơm ngon, chua ngọt hài hòa rất hấp dẫn. Nhờ đó, giá trị của quả si rô dần được nâng cao và nhiều người bắt đầu trồng với quy mô lớn.
Quả si rô có hình trứng, đường kính khoảng 1–2cm, dài 1,5–2cm. Khi còn non, quả có màu xanh, sau đó chuyển sang trắng, hồng nhạt, rồi đỏ tươi và cuối cùng là tím đậm khi chín. Mùi thơm dịu nhẹ cùng màu sắc bắt mắt khiến loại quả này không chỉ ngon mà còn đẹp, phù hợp cả làm cảnh.
Cây si rô rất phù hợp với khí hậu khô nóng, nhiều nắng, chịu hạn tốt và ít sâu bệnh. Cây có thể được nhân giống bằng hạt hoặc chiết cành. Nếu trồng bằng hạt, cây sẽ mất khoảng 2 năm để cho quả, trong khi chiết cành chỉ mất khoảng 6 tháng.
Cây thích hợp với đất cao ráo, thoát nước tốt. Việc chăm sóc không quá phức tạp, mỗi năm chỉ cần bón phân hai lần vào đầu mùa mưa và cuối vụ. Khi cây ra hoa từ tháng 2, người trồng cần cung cấp đủ nước để đảm bảo trái phát triển đều, căng mọng. Từ cuối tháng 4 đến tháng 9, quả sẽ chín rộ theo từng đợt, mỗi cây trưởng thành có thể cho năng suất khoảng 20kg quả.
Không chỉ mang lại thu nhập từ việc bán trái tươi, người trồng còn có thể chế biến thành nhiều sản phẩm giá trị cao. Nước si rô là sản phẩm phổ biến nhất, có vị chua dịu, ngọt thanh, rất thích hợp giải nhiệt trong những ngày hè. Ngoài ra, quả xanh có thể làm mứt muối ớt với vị chua cay mặn hấp dẫn, còn quả chín có thể lên men làm rượu với hương vị tương tự rượu sim. Nhờ đa dạng cách chế biến, quả si rô ngày càng được thị trường ưa chuộng.
Mô hình trồng si rô cũng cho thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt. Các vườn si rô còn được tận dụng làm điểm tham quan, chụp ảnh. Vào mùa trái chín, những hàng cây đỏ rực tạo nên khung cảnh rất đẹp, thu hút đông đảo du khách, đặc biệt là giới trẻ.
Bên cạnh đó, việc nhân giống cây si rô cũng mở ra hướng kinh doanh mới. Nhiều nông dân đã chiết cành, trồng vào chậu để bán làm cây cảnh hoặc cung cấp giống cho các vườn khác. Giá mỗi cây dao động từ vài chục đến vài trăm nghìn đồng, mang lại thu nhập ổn định hàng tháng.
"Lần đầu được nhìn tận mắt rồi tự tay hái và nếm thử trái si rô, tôi khá bất ngờ. Vị chua thanh xen chút mát lành khiến cảm giác oi bức dường như tan biến. Nếu ghé đúng lúc cây đang vào mùa chín rộ, khung cảnh rực rỡ như một khu vườn cổ tích, tha hồ chụp ảnh sống ảo", bạn Hạnh (ở TP.HCM) chia sẻ.
