Nằm trong danh sách 20 loại trái cây tốt cho sức khỏe do một chuyên trang ẩm thực nổi tiếng của Anh bình chọn, táo đứng ở vị trí số một nhờ giá trị dinh dưỡng cao và những lợi ích đối với sức khỏe. Tại Việt Nam, bên cạnh các giống táo truyền thống, táo đại mật ở Bắc Ninh đang được nhiều người yêu thích bởi quả lớn, giòn ngọt, mọng nước.
Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế, nhiều nhà vườn còn kết hợp mở cửa đón khách tham quan, trải nghiệm hái táo ngay tại vườn, tạo thêm sức hút cho vùng trồng.
Táo đại mật còn gọi là kim đại mật, là giống táo có nguồn gốc từ Đài Loan (Trung Quốc). Sau khi được đưa vào Việt Nam, giống cây này nhanh chóng thích nghi với điều kiện khí hậu nhiệt đới và được trồng tại nhiều địa phương như Bắc Ninh, Hưng Yên, Khánh Hòa. Trong đó, Bắc Ninh được xem là một trong những vùng phát triển khá mạnh nhờ có nhiều diện tích đất bãi ven sông, đất pha cát tơi xốp, phù hợp cho cây sinh trưởng.
Ưu điểm của giống táo này là khả năng chịu hạn khá tốt, ít sâu bệnh và có thể thích nghi với cả những vùng đất có độ phèn hoặc mặn nhẹ. Chỉ sau khoảng 8-10 tháng trồng, cây đã có thể cho lứa quả đầu tiên. Nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật, cây có thể khai thác liên tục nhiều năm với năng suất ổn định.
Điểm khiến táo đại mật khác biệt so với nhiều giống táo trong nước chính là kích thước vượt trội. Trung bình mỗi kg chỉ có khoảng 8-10 quả, thậm chí những lứa quả đầu trên cây tơ có thể đạt trọng lượng 200-250g/quả. Quả có hình tròn hoặc hơi thuôn dài, lớp vỏ mỏng màu xanh sáng khi còn non và chuyển sang vàng chanh khi chín.
Bổ đôi quả táo sẽ thấy phần thịt trắng ngà, đặc, giòn và rất mọng nước. Khi thưởng thức, vị ngọt thanh lan tỏa cùng mùi thơm nhẹ, không chua gắt như nhiều giống táo khác. Chính nhờ độ giòn và lượng nước dồi dào nên táo đại mật được nhiều người ví như sự kết hợp giữa táo ta và lê, tạo cảm giác mát lành, dễ ăn.
Trên thị trường, giá táo đại mật thường dao động từ khoảng 30.000-45.000 đồng/kg tùy thời điểm và chất lượng. Những quả loại 1, kích thước đồng đều, mẫu mã đẹp vào dịp cận Tết có thể đạt 50.000-70.000 đồng/kg. Khi đưa về các thành phố lớn hoặc đóng hộp làm quà biếu, giá bán lẻ có thể lên tới 60.000-90.000 đồng/kg.
Để có được những quả táo đạt chất lượng cao, người trồng phải đầu tư khá nhiều công chăm sóc. Sau mỗi vụ thu hoạch, cây được cắt tỉa mạnh, chỉ giữ lại 3-4 cành cấp một phân bố đều nhằm kích thích chồi mới phát triển. Đây là kỹ thuật quan trọng giúp cây ra hoa đồng loạt và duy trì năng suất ở vụ tiếp theo.
Do quả lớn và mọc thành từng chùm, từ năm thứ ba trở đi, các nhà vườn thường phải dựng hệ thống cọc hoặc giàn đỡ để hạn chế tình trạng cành bị gãy do sức nặng của trái. Ngoài ra, việc bón phân hữu cơ, tưới nước hợp lý và bao quả trong giai đoạn gần thu hoạch cũng giúp hạn chế sâu bệnh, giữ mẫu mã đẹp và nâng cao chất lượng.
Không chỉ tập trung sản xuất, nhiều nhà vườn ở Bắc Ninh còn phát triển mô hình du lịch trải nghiệm theo mùa. Mỗi khi bước vào vụ thu hoạch, những vườn táo sai trĩu quả trở thành điểm đến của nhiều gia đình, nhóm bạn trẻ và học sinh. Du khách có thể đi dạo dưới những hàng táo xanh mát, tự tay hái những quả chín trên cành, thưởng thức ngay tại vườn và mua về với giá gốc.
