Thời gian gần đây, trước những lo ngại về dầu ăn bẩn, dầu ăn không rõ nguồn gốc, rất nhiều bà nội trợ đã rủ nhau tẩy chay dầu thực vật để quay lại sử dụng mỡ lợn. Nhiều người tin rằng mỡ tự thắng vừa an toàn, vừa giúp các món chiên xào có hương vị thơm ngon truyền thống.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia tim mạch, việc thay thế hoàn toàn dầu ăn bằng mỡ lợn không phải là một lựa chọn thông minh cho sức khỏe. Dùng sai cách có thể âm thầm làm tăng nguy cơ đột quỵ.
1. Sự thật về mỡ lợn và dầu ăn: Loại nào tốt hơn?
Cả mỡ lợn và dầu thực vật đều có những ưu - nhược điểm riêng biệt. Việc thiên lệch về bất kỳ loại nào cũng đều gây mất cân bằng dinh dưỡng.
Ưu và nhược điểm của mỡ lợn
-
Ưu điểm: Mỡ lợn giàu vitamin A, D và có tính chất bền vững với nhiệt độ cao. Nhờ đặc tính này, mỡ lợn rất thích hợp cho các món chiên, rán ngập dầu vì ít bị biến tính hay sinh ra chất độc khi gặp nhiệt cao.
-
Nhược điểm: Mỡ lợn chứa tỷ lệ axit béo bão hòa và cholesterol rất cao. Nếu ăn thường xuyên với số lượng lớn, mạch máu sẽ bị đóng cặn, làm tăng vọt nguy cơ xơ vữa động mạch, bệnh tim mạch và đột quỵ.
Ưu và nhược điểm của dầu thực vật
-
Ưu điểm: Chứa từ 70 - 85% chất béo chưa bão hòa (chất béo tốt) và hoàn toàn không chứa cholesterol, cực kỳ có lợi cho hệ tim mạch và giúp làm sạch lòng mạch.
-
Nhược điểm: Dầu thực vật chứa nhiều axit béo không no, vitamin E, K. Các chất này rất kém bền với nhiệt. Nếu dùng dầu thực vật để chiên rán ở nhiệt độ cao hoặc tái sử dụng nhiều lần, dầu sẽ bị phân hủy thành các chất độc hại gây ung thư.
2. Tỷ lệ "vàng" kết hợp mỡ và dầu ăn do bác sĩ khuyến nghị
Các chuyên gia y tế khẳng định: Không nên vì sợ dầu bẩn mà chuyển hoàn toàn sang ăn mỡ lợn theo tâm lý đám đông. Cách ăn uống khoa học nhất là phối hợp cả hai theo tỷ lệ phù hợp với từng lứa tuổi:
-
Trẻ em dưới 1 tuổi: Giai đoạn này trẻ cần nhiều dung môi để phát triển não bộ và hấp thu vitamin. Tỷ lệ lý tưởng là 70% mỡ động vật : 30% dầu thực vật.
-
Trẻ từ 1 tuổi trở lên và người trưởng thành: Nên duy trì tỷ lệ cân bằng 50% mỡ động vật : 50% dầu thực vật.
Mẹo nấu ăn chuẩn khoa học: Hãy dùng mỡ lợn cho các món chiên, rán ngập dầu ở nhiệt độ cao. Còn đối với các món xào nhanh, nấu canh, làm salad hoặc trộn trực tiếp vào thức ăn, hãy ưu tiên dùng dầu thực vật.
3. Nguyên tắc sử dụng chất béo an toàn cho cả gia đình
Để bảo vệ sức khỏe tim mạch cho cả nhà, các gia đình cần tuyệt đối ghi nhớ 3 nguyên tắc sau:
-
Nói không với dầu chiên đi chiên lại: Dầu thực vật đã qua lửa lớn tuyệt đối không tích trữ để nấu tiếp lần sau.
-
Chọn thương hiệu uy tín: Thay vì tẩy chay dầu ăn, hãy chọn mua sản phẩm từ các thương hiệu lớn, có nguồn gốc rõ ràng và đã được kiểm định chất lượng, tránh mua dầu can trôi nổi.
-
Bảo quản đúng cách: Đậy kín nắp chai sau khi dùng, để dầu ăn và mỡ ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp chiếu vào làm oxy hóa chất béo.
Đừng chạy theo các xu hướng ăn uống truyền miệng chưa được kiểm chứng. Hãy là người nội trợ thông thái bằng cách kết hợp thông minh giữa dầu và mỡ trong thực đơn hàng ngày nhé!
