Người uống cà phê hằng ngày có thể gặp điều gì nếu đột ngột ngừng sử dụng?
Cà phê từ lâu đã trở thành một phần trong thói quen sinh hoạt của nhiều người trên thế giới. Không chỉ giúp tỉnh táo và cải thiện khả năng tập trung, đồ uống này còn là "người bạn đồng hành" của không ít người mỗi sáng. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đây cho thấy việc đột ngột cắt bỏ caffeine ở những người vốn uống cà phê thường xuyên có thể dẫn đến nguy cơ đau đầu rõ rệt.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature cho thấy, ở nhóm người có thói quen sử dụng cà phê chứa caffeine mỗi ngày, việc ngừng uống ngay lập tức làm tăng khả năng xuất hiện các cơn đau đầu. Không chỉ vậy, nếu cơn đau xảy ra, mức độ khó chịu cũng có xu hướng nghiêm trọng hơn so với khi họ vẫn duy trì thói quen sử dụng cà phê.
Nguy cơ đau đầu tăng rõ rệt khi ngừng caffeine
Để đánh giá chính xác hơn mối liên hệ giữa việc ngừng uống cà phê và đau đầu, các nhà khoa học đã sử dụng dữ liệu từ thử nghiệm CRAVE (Coffee and Real-time Atrial and Ventricular Ectopy).
Trong nghiên cứu này, 100 người trưởng thành khỏe mạnh có thói quen uống cà phê chứa caffeine được theo dõi liên tục trong 14 ngày. Mỗi ngày, người tham gia sẽ được phân ngẫu nhiên vào hai tình huống: hoặc tiếp tục uống cà phê như bình thường, hoặc tránh hoàn toàn caffeine. Đồng thời, họ ghi lại việc có xuất hiện đau đầu hay không cũng như mức độ đau.
Kết quả cho thấy khoảng 76% số người tham gia từng bị đau đầu ít nhất một lần trong thời gian nghiên cứu.
Điều đáng chú ý là ở những ngày được phép uống cà phê, tỷ lệ xuất hiện đau đầu chỉ khoảng 10%. Trong khi đó, vào những ngày phải ngừng hoàn toàn caffeine, con số này tăng lên khoảng 30%.
Sau khi loại bỏ ảnh hưởng của các yếu tố khác, nhóm nghiên cứu nhận thấy nguy cơ đau đầu trong những ngày không sử dụng caffeine cao gấp khoảng hai lần so với những ngày vẫn uống cà phê.
Không chỉ tần suất tăng lên, mức độ đau đầu ở những ngày không dùng caffeine cũng được ghi nhận nặng hơn đáng kể.
Vì sao cơ thể phản ứng khi đột ngột bỏ cà phê?
Theo các nhà nghiên cứu, kết quả trên góp phần củng cố nhận định rằng đau đầu là một trong những biểu hiện phổ biến của hội chứng cai caffeine.
Caffeine hoạt động bằng cách ngăn chặn tác động của adenosine – chất dẫn truyền thần kinh có vai trò tạo cảm giác buồn ngủ và tham gia điều hòa sự giãn nở của mạch máu trong não.
Khi cơ thể tiếp nhận caffeine trong thời gian dài, não bộ dần thích nghi với sự hiện diện của chất này. Nếu nguồn caffeine bị cắt đột ngột, quá trình cân bằng vốn đã thích nghi sẽ bị thay đổi, từ đó có thể kích hoạt cơn đau đầu ở nhiều người.
Các chuyên gia cho rằng phát hiện này có ý nghĩa thực tế bởi không ít người phải tạm dừng uống cà phê khi chuẩn bị phẫu thuật, nhập viện, đi công tác, du lịch hoặc thay đổi chế độ ăn uống.
Có nên tiếp tục uống cà phê để tránh đau đầu?
Các nhà khoa học lưu ý rằng nghiên cứu chỉ được thực hiện trên những người vốn đã có thói quen sử dụng cà phê chứa caffeine. Vì vậy, kết quả không đồng nghĩa với việc những người chưa từng uống cà phê nên bắt đầu sử dụng để phòng ngừa đau đầu.
Nghiên cứu cũng ghi nhận rằng những người uống nhiều tách cà phê hơn có xu hướng ít gặp đau đầu hơn trong thời gian theo dõi. Tuy nhiên, khi cơn đau đã xuất hiện, việc tiêu thụ nhiều caffeine hơn không giúp làm giảm đáng kể mức độ đau.
Bên cạnh đó, kết quả nghiên cứu vẫn còn một số hạn chế. Quy mô thử nghiệm chỉ gồm 100 người trưởng thành khỏe mạnh và chưa thu thập đầy đủ dữ liệu về tiền sử đau nửa đầu hoặc việc sử dụng các loại thuốc có chứa caffeine của người tham gia. Do đó, phát hiện này chưa thể áp dụng cho tất cả các nhóm dân số.
Dù vậy, nghiên cứu vẫn mang đến một thông điệp đáng lưu ý: với những người đã hình thành thói quen uống cà phê mỗi ngày, nếu muốn giảm hoặc ngừng sử dụng caffeine, nên thực hiện từng bước thay vì cắt bỏ đột ngột. Cách làm này có thể giúp cơ thể có thời gian thích nghi tốt hơn và hạn chế nguy cơ xuất hiện các triệu chứng khó chịu như đau đầu.
