Từng bị xem là loài cỏ dại mọc ven những vùng đất ngập nước, cây bồn bồn ngày nay đã trở thành một trong những loại rau đặc sản được nhiều người yêu thích. Với phần lõi non trắng ngà, giòn ngọt và thanh mát, bồn bồn không chỉ xuất hiện trong bữa cơm gia đình mà còn góp mặt trong thực đơn của nhiều nhà hàng, quán ăn.
Bồn bồn thuộc nhóm thực vật thủy sinh, thường sinh trưởng ở những khu vực ngập nước quanh năm hoặc theo mùa. Loài cây này có sức sống mạnh mẽ, dễ thích nghi với điều kiện tự nhiên và phát triển nhanh trong môi trường có nguồn nước ổn định. Trước đây, khi chưa nhận thấy giá trị kinh tế, nhiều người thường nhổ bỏ bồn bồn để lấy đất canh tác các loại cây trồng khác. Tuy nhiên, khi thị trường ngày càng ưa chuộng những loại rau sạch, rau đồng quê và đặc sản địa phương, bồn bồn đã được trồng và khai thác theo hướng hàng hóa.
Phần được sử dụng làm thực phẩm là phần thân non nằm bên trong lớp bẹ ngoài. Sau khi thu hoạch, người ta bóc bỏ lớp vỏ già để lấy phần lõi trắng, giòn và mọng nước. Bồn bồn có vị ngọt nhẹ, không hăng, có thể chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn như xào với tôm, nấu canh, làm gỏi, ăn lẩu hoặc luộc chấm nước mắm.
Trong đó, dưa bồn bồn là sản phẩm nổi tiếng nhất nhờ giữ được độ giòn tự nhiên cùng vị chua thanh dễ ăn, rất thích hợp dùng kèm với các món kho hoặc món nướng.
Không chỉ được đánh giá cao về hương vị, bồn bồn còn chứa nhiều chất xơ, vitamin và khoáng chất có lợi cho sức khỏe. Loại rau này ít calo, giàu nước, góp phần hỗ trợ tiêu hóa và tạo cảm giác thanh mát trong những ngày thời tiết nóng. Nhờ đặc điểm tự nhiên và hương vị riêng biệt, bồn bồn ngày càng được người tiêu dùng lựa chọn như một loại thực phẩm sạch.
Từ một loại cây mọc hoang không ai để ý, bồn bồn nay được thu mua với giá ổn định, trở thành nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ sản xuất. Ngoài sản phẩm tươi, bồn bồn còn được sơ chế, đóng gói, muối chua hoặc chế biến thành nhiều sản phẩm phục vụ tiêu dùng trong nước. Một số nơi còn tận dụng phần lá để làm đồ thủ công mỹ nghệ, giúp nâng cao giá trị sử dụng của cây và giảm lãng phí nguồn nguyên liệu.
Để cây bồn bồn phát triển tốt, người trồng thường lựa chọn những khu vực có điều kiện ngập nước hoặc đất giữ ẩm tốt. Mực nước cần được duy trì ổn định trong suốt quá trình sinh trưởng để cây phát triển đồng đều và cho phần thân non đạt chất lượng. Đất trồng nên giàu chất hữu cơ, ít bị ô nhiễm và có khả năng giữ nước tốt. Sau khi trồng, cây bén rễ khá nhanh, ít bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết nếu nguồn nước được duy trì hợp lý. Bồn bồn cũng không đòi hỏi lượng phân bón quá lớn, chủ yếu bổ sung dinh dưỡng định kỳ để cây tiếp tục ra chồi mới.
Quá trình chăm sóc bồn bồn tương đối đơn giản, chủ yếu là giữ nguồn nước sạch, làm cỏ và loại bỏ những cây già để tạo điều kiện cho chồi non phát triển. Khi cây đạt kích thước thích hợp, người trồng tiến hành thu hoạch từng đợt bằng cách nhổ hoặc cắt phần thân, sau đó tách bỏ lớp bẹ bên ngoài để lấy lõi non. Việc thu hoạch đúng thời điểm sẽ giúp thân bồn bồn giữ được độ giòn, màu sắc đẹp và hương vị ngon hơn.
Một trong những ưu điểm nổi bật của cây bồn bồn là chỉ cần trồng một lần nhưng có thể cho thu hoạch liên tục trong khoảng 3 năm nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật. Trong suốt thời gian này, cây liên tục đẻ chồi mới, giúp người trồng khai thác nhiều lứa mà không phải trồng lại thường xuyên.
