Người uống nhiều cà phê có tỷ lệ mỡ thấp hơn
Nghiên cứu được công bố trên European Journal of Nutrition, do các nhà khoa học tại Đại học Oulu (Phần Lan) thực hiện, phân tích dữ liệu của 2.264 người 46 tuổi thuộc chương trình nghiên cứu thuần tập sinh sản phía Bắc Phần Lan năm 1966.
Những người tham gia được chia thành nhiều nhóm dựa trên lượng cà phê tiêu thụ trung bình mỗi ngày, từ người không uống đến nhóm uống từ 5 tách trở lên.
Sau khi nhịn ăn qua đêm và kiêng cà phê, các tình nguyện viên được đánh giá thành phần cơ thể, xét nghiệm máu và thực hiện nghiệm pháp dung nạp glucose trong 2 giờ.
Kết quả đáng chú ý: nhóm uống nhiều cà phê có tỷ lệ mỡ toàn thân thấp hơn và lượng mỡ nội tạng thấp hơn so với nhóm không uống. Trong khi đó, khối lượng cơ xương ở nhóm uống cà phê lại cao hơn.
Điều này đặc biệt đáng quan tâm bởi sự khác biệt vẫn được ghi nhận ngay cả khi BMI giữa các nhóm tương đối tương đồng. Nói cách khác, hai người có cùng chỉ số BMI chưa chắc có thành phần cơ thể giống nhau về tỷ lệ mỡ, mỡ nội tạng và cơ bắp.
Mỡ nội tạng là loại mỡ nằm sâu trong ổ bụng, bao quanh các cơ quan. Lượng mỡ này quá nhiều có liên quan đến nguy cơ rối loạn chuyển hóa, bệnh tim mạch và đái tháo đường type 2.
Cà phê còn liên quan đến những thay đổi trong chuyển hóa
Các nhà nghiên cứu tiếp tục phân tích 164 chất chuyển hóa nhỏ trong máu và nhận thấy nồng độ ba axit amin chuỗi nhánh gồm leucine, isoleucine và valine thấp hơn ở những người uống nhiều cà phê.
Nhóm axit amin này có vai trò quan trọng đối với cơ thể, đặc biệt trong quá trình chuyển hóa và duy trì cơ bắp. Tuy nhiên, nồng độ BCAA tăng cao kéo dài trong máu từng được liên hệ với tình trạng kháng insulin và nguy cơ rối loạn chuyển hóa.
Nghiên cứu cũng ghi nhận sự khác biệt giữa nam và nữ.
Ở nam giới, mức tiêu thụ cà phê cao hơn có liên quan đến insulin lúc đói thấp hơn, độ nhạy insulin tốt hơn và nồng độ testosterone toàn phần cũng như testosterone sinh học cao hơn.
Ở nữ giới, mối liên hệ với kiểm soát đường huyết yếu hơn, trong khi nghiên cứu chủ yếu ghi nhận sự gia tăng globulin gắn hormone sinh dục.
Các nhà khoa học cho rằng caffeine và axit chlorogenic cùng nhiều hợp chất sinh học khác trong cà phê có thể tham gia vào quá trình tiêu hao năng lượng và chuyển hóa glucose, chất béo. Tuy nhiên, đây mới là giả thuyết cần được nghiên cứu thêm.
Không nên hiểu rằng cứ uống cà phê là sẽ giảm cân, tăng cơ
Điểm quan trọng nhất cần lưu ý là nghiên cứu trên chỉ cho thấy mối liên quan, chưa chứng minh quan hệ nhân quả.
Nói cách khác, chưa thể kết luận rằng uống cà phê trực tiếp khiến cơ thể giảm mỡ hoặc tăng cơ. Những người có thói quen uống cà phê thường xuyên có thể đồng thời có những đặc điểm khác về chế độ ăn, vận động, giấc ngủ hoặc lối sống mà nghiên cứu chưa thể loại bỏ hoàn toàn.
Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng có một số hạn chế. Thành phần cơ thể được đánh giá bằng phương pháp phân tích trở kháng sinh học, mang tính ước tính gián tiếp. Khảo sát chưa ghi nhận đầy đủ những yếu tố như kích thước tách cà phê, mức độ rang hay việc người tham gia có thêm đường, sữa và các thành phần khác hay không.
Vì vậy, một ly cà phê đen không đường và một ly cà phê nhiều đường, sữa, kem không thể được xem là tương đương về mặt dinh dưỡng.
Đặc biệt, không nên xem cà phê như một phương pháp giảm cân hoặc thay thế cho chế độ ăn hợp lý và tập luyện. Muốn giảm mỡ và duy trì, phát triển cơ bắp, việc kiểm soát tổng năng lượng nạp vào, ăn đủ protein, vận động và tập luyện sức mạnh vẫn đóng vai trò quan trọng.
Caffeine cũng có thể gây mất ngủ, bồn chồn, tim đập nhanh hoặc một số khó chịu khác ở người nhạy cảm. Vì vậy, lượng caffeine cần được điều chỉnh tùy từng người và không nên vì kỳ vọng giảm mỡ mà uống cà phê quá mức.
Tóm lại, nghiên cứu mới cung cấp thêm bằng chứng thú vị về mối liên hệ giữa cà phê và sức khỏe chuyển hóa, nhưng chưa đủ để khẳng định cà phê có tác dụng trực tiếp “đốt mỡ, tăng cơ”. Với người khỏe mạnh, cà phê có thể là một phần của lối sống lành mạnh nếu sử dụng phù hợp, nhưng không nên kỳ vọng đây là “bí quyết” thay thế chế độ ăn uống và tập luyện.
